W Szydłowcu powstanie pomnik upamiętniający kpt. Gustawa Jana Krolla

Rada Miejska w Szydłowcu podjęła uchwałę w sprawie wzniesienia pomnika upamiętniającego postać kpt. Gustawa Jana Krolla, pseud. Jan. Będzie to kamień pamiątkowy z tablicą ustawiony na Skwerze Staromiejskim w Szydłowcu.

Gustaw Kroll (1898–1982) to postać wyjątkowa w historii Szydłowca i Polski. Urodził się w Starachowicach, gdzie spędził dzieciństwo i młodość, uczestnicząc w przełomowych wydarzeniach historycznych. Walczył w I wojnie światowej oraz w Bitwie Warszawskiej, a w Kampanii Wrześniowej w 1939 roku, jako żołnierz generała Franciszka Kleeberga, został odznaczony orderem Virtuti Militari.

W latach 30. XX wieku zamieszkał w szydłowieckim Rynku jako szwagier znanego rejenta, pana Sowińskiego. Po powrocie do Szydłowca zimą 1939 roku, zaangażował się w działalność konspiracyjną. W styczniu 1940 roku zorganizował Związek Walki Zbrojnej (ZWZ), założył Szkołę Podchorążych, stworzył sieć obserwatorów w strategicznych punktach oraz zorganizował prasę podziemną i jej kolportaż. Po przekształceniu ZWZ w Armię Krajową został dowódcą na terenie szydłowieckim, przyjmując pseudonim „Jan”.

W marcu 1944 roku został aresztowany przez gestapo i trafił do obozu koncentracyjnego w Auschwitz. Po wojnie wrócił do Szydłowca, jednak jego działalność nie umknęła uwadze komunistycznych władz. Aresztowany w 1948 roku, został skazany na śmierć – wyroku jednak nie wykonano. Po kilkuletnim pobycie w więzieniu w Radomiu, został zwolniony w 1955 roku.

W późniejszych latach życia Gustaw Kroll pracował w Wydziale Komunalnym Urzędu Miasta oraz w Muzeum Ludowych Instrumentów Muzycznych. Był wielkim zwolennikiem „Solidarności” i cieszył się ogromnym szacunkiem lokalnej społeczności. W kościele św. Zygmunta znajduje się tablica upamiętniająca jego działalność jako komendanta Armii Krajowej V Podobwodu Szydłowiec. Zmarł w 1982 roku i został pochowany na szydłowieckim cmentarzu, pozostając symbolem niezłomności i patriotyzmu.

fot. archiwum